Svmmarivm
Haec lectio partem qvintam et vltimam cvrsvs aperit, geometriae analyticae spatii dicatam. Qvattvor lectiones qvae eam componvnt praesentat et filvm qvo conivngvntvr: vectores plani, in cvrsv I tractati, in terniones nvmerorvm vertvntvr cvm prodvcto scalari qvod longitvdines et angvlos metitvr; determinans ordinis tertii partis qvartae novvm prodvctvm dat, vectoriale, et cvm eo prodvctvm mixtvm, qvod areas et volvmina metitvr; rectae et plana aeqvationibvs linearibvs describvntvr, et positiones earvm mvtvae rango et theoremate Rovché-Frobenii decernvntvr; et haec omnia conivngvntvr vt distantiae et angvli inter pvncta, rectas et plana metiantvr. Memoriam historicam harvm notionvm percvrrit, a coordinatis Cartesii et Fermatii, qvae saecvlo septimo decimo vix e plano exiervnt, vsqve ad calcvlvm vectorialem Gibbsii et Heavisidii et crystallographiam; qvaestionem vnde ortae svnt accvrate format, per dvos cvnicvlos retis ferriviae svbterraneae, scilicet decernere vtrvm dvae rectae spatii se secent et metiri qvantvm distent cvm se non secant; et indicat vbi itervm adhibeantvr in hoc cvrsv, in aliis cvrsibvs sitvs et in scientia et arte.
Proposita discendi
- Ordinem lectionvm partis describere et explicare qvod instrvmentvm qvaeqve afferat et qvae a parte de matricibvs et a geometria plani cvrsvs I svmat.
- Coordinatas spatii, prodvctvm scalare, prodvctvm vectoriale et calcvlvm vectorialem in svo contextv historico collocare, qvaestionem nominando qvam qvaeqve notio solvere venit.
- Qvaestionem vtrvm dvae rectae spatii se secent vt systema lineare ponere, eam rango matricis avctae decernere et minimam distantiam inter dvas rectas non coplanares compvtare.
- Vsvs geometriae analyticae spatii in physica, in graphice compvtatoria, in robotica, in geodaesia, in locatione per satellites et in chemia agnoscere.
Probatio initialis
Anteqvam pars percvrratvr, initivm metiri expedit. Octo primae qvaestiones qvattvor lectiones partis binae attingvnt, et nona est problema exemplaris mathematici constrvendi, qvod postvlat vt res in contextv posita distantia pvncti a recta exprimatvr; eaedem facvltates in fine itervm explorantvr, in lectione synthesis. Tres postremae explorant qvae pars e parte de matricibvs et e cvrsv I nota esse ponit. Nvlla nota datvr: valet ad cognoscendvm qvid teneatvr et vbi morandvm sit.
Antequam vnitatem incipias, pvnctvm vnde proficisceris metire. Brevis est sui ipsivs probatio: non aestimatvr, et eivs exitvs in solo tvo navigatro servatvr.
Qvaestio 1Distantiam inter pvncta et compvtare.
Responsvm rectvm:
Differentiae coordinatarvm svnt , et , et distantia est . Qvi obtinet differentias addidit, neqve eas qvadratas fecit neqve radicem extraxit.Qvaestio 2Qvem angvlvm vectores et efficivnt?
Oritvr ex prodvcto scalari per vnam tantvm normarvm diviso, qvod dat. Cosinvs angvli est prodvctvm scalare per prodvctvm dvarvm normarvm divisvm.Est angvlvs cvivs sinvs valet . Qvotiens prodvcti scalaris et prodvcti normarvm est cosinvs angvli, non sinvs.Prodvctvm scalare est et vterqve vector normam habet; cosinvs angvli est , qvi angvlo respondet.Qvaestio 3Compvtare .
Deest signvm minvs termini secvndi in evolvtione determinantis formalis secvndvm primvm ordinem: secvnda componens est . Vector ad perpendicvlaris non est.Est prodvctvm ordine contrario, . Prodvctvm vectoriale anticommvtativvm est: mvtato ordine factorvm signvm mvtatvr.Est prodvctvm componentivm singvlarvm, qvod neqve ad factores perpendicvlare est neqve significationem geometricam habet. Qvaeqve componens prodvcti vectorialis est determinans ordinis secvndi.Componentes svnt , et ; effectvs ad ambos factores perpendicvlaris est, vt prodvcto scalari confirmatvr.Qvaestio 4Volvmen tetraedri cvivs vertices svnt , , et compvtare.
Responsvm rectvm:
Prodvctvm mixtvm vectorvm , et est determinans cvivs ordines svnt , et , qvod valet ; est volvmen parallelepipedi, et tetraedri volvmen eivs sexta portio est, . Qvi obtinet parallelepipedvm compvtavit, et qvi obtinet dimidivm svmpsit, vt in area triangvli.Qvaestio 5Qvae est aeqvatio plani per , et ?
Pvncta sectionis cvm axibvs pro coefficientibvs svmpta svnt. Aeqvatio plani qvod axes in , et secat est ; hic , qvae aeqvivalet ipsi . Pvnctvm ipsi non satisfacit.Vector normalis rectvs est, sed terminvs constans compvtandvs restat: haec aeqvatio planvm parallelvm per originem describit, et nvllvm trivm pvnctorvm ei satisfacit.Est recta per et . Planvm dvos vectores directionis non parallelos reqvirit, avt vectorem normalem.Vector normalis est , ad proportionalis; terminvs constans oritvr svbstitvendo : . Tria pvncta aeqvationi satisfacivnt.Repete: Rectae et plana in spatio
Qvaestio 6Qvae est positio mvtva rectarvm et ?
Hoc in plano accidit dvabvs rectis non parallelis. In spatio aeqvalitas pvnctorvm tres aeqvationes dvarvm incognitarvm dat, et tertia, , impossibilis est.In plano dvae rectae sine pvnctis commvnibvs parallelae svnt; in spatio non, qvia non coplanares esse possvnt. Vectores directionis et non svnt proportionales.Vectores earvm directionis non svnt paralleli, et systema , , solvtionem non habet; dvae rectae non parallelae sine pvnctis commvnibvs non coplanares svnt. Prodvctvm mixtvm vectorvm , et valet , a nihilo diversvm, qvod confirmat eas non in eodem plano iacere.Repete: Rectae et plana in spatio
Qvaestio 7Distantiam pvncti a plano compvtare.
Responsvm rectvm:
Per formvlam distantiae pvncti a plano, . Qvi obtinet per normam vectoris normalis dividere oblitvs est, et qvi obtinet terminvm constantem addidit pro svbtrahendo.Qvaestio 8Qvem angvlvm recta cvivs vector directionis est cvm plano efficit?
Est angvlvs rectae cvm vectore normali, non cvm plano. Angvlvs cvm plano est is qvem recta cvm proiectione sva in id efficit, et est complementvm angvli cvm vectore normali.Oritvr ex prodvcto scalari per vnam tantvm normarvm diviso, qvod cosinvm dat. Per prodvctvm dvarvm normarvm dividendvm est.Recta plano parallela esset si vector eivs directionis ad vectorem normalem perpendicvlaris esset; sed prodvctvm scalare vectorvm et valet , non .Vector directionis et vector normalis angvlvm efficivnt cvivs cosinvs est , id est angvlvm ; angvlvs rectae cvm plano est eivs complementvm, .Qvaestio 9Fvcvs volans e pvncto horti pvblici evolat et linea recta ascendit secvndvm vectorem , distantiis in metris expressis. In pvncto soli homo sedet. Qva minima distantia ab eo fvcvs volans praeterit, in metris?
Responsvm rectvm:
Via est recta , cvm normae , et minima distantia est distantia pvncti ab ea recta: . Attingitvr in pede perpendicvlaris, pvncto , qvia ad perpendicvlaris est. Qvi obtinet proiectionem compvtavit, qvae metitvr qvantvm fvcvs volans vsqve ad evm pedem progrediatvr, non distantiam; qvi obtinet distantiam a pvncto evolationis mensvs est.Qvaestio 10Ex vnitatibvs prioribvsDeterminans matricis cvivs ordines svnt , et compvtare.
Responsvm rectvm:
Evolvendo secvndvm primvm ordinem, . Qvi obtinet signvm alternvm termini secvndi evolvtionis oblitvs est.Qvaestio 11Ex vnitatibvs prioribvsSystema trivm aeqvationvm linearivm dvarvm incognitarvm matricem coefficientivm rangi et matricem avctam rangi habet. Qvot solvtiones habet?
Rangvs matricis coefficientivm nvmero incognitarvm aeqvalis vnicitatem praestat solvm si systema compatibile est, et compatibilitas postvlat vt matrix avcta evndem rangvm habeat.Solvtiones infinitae svnt cvm systema compatibile est et rangvs commvnis minor est nvmero incognitarvm. Hic systema compatibile non est, qvia dvo rangi differvnt.Per theorema Rovché-Frobenii systema solvtionem habet si et solvm si ambae matrices evndem rangvm habent; hic rangi diversi svnt, et systema incompatibile est.Qvaestio 12Ex vnitatibvs prioribvsPro qvo valore ipsivs vectores et plani perpendicvlares svnt?
Responsvm rectvm:
Dvo vectores non nvlli perpendicvlares svnt si et solvm si prodvctvm eorvm scalare nvllvm est: , vnde . Qvi obtinet signvm mvtavit; qvi declivitates aeqvat vectores parallelos qvaerit, non perpendicvlares.Repete: Vectores in plano et aeqvationes parametricae rectae
Argvmentvm oneratvr…