Ad argvmentvm transi
Topos Uranos

Svmmarivm

Haec lectio qvintam cvrsvs partem aperit, integralibvs impropriis dicatam: iis fvnctionis in intervallo non circvmscripto, vel fvnctionis prope terminvm non circvmscriptae, qvae definivntvr vt limes integralivm Riemannianorvm in intervallis clavsis et circvmscriptis qvae ad terminvm accedvnt. Iter partis exponit, qvae cvm integralibvs id repetit qvod pars de seqventiis cvm limitibvs fecit: decernere vtrvm limes exsistat sine eo compvtando, criterio Cavchyano, comparatione, convergentia absolvta et criteriis Dirichletiano et Abeliano; integrale secvndvm parametrvm derivare; et his instrvmentis tres valores classicos compvtare, integrale fvnctionis sin⁡xx\frac{\sin x}{x} in semirecta, integrale Gavssianvm et formvlam Stirlingianam. Historiam harvm notionvm restitvit, a solido infinito volvminis finiti Torricellii et Arithmetica infinitorvm Wallisii, per interpolationem factorialis ab Evlero factam anno 1729 et formvlam Stirlingii et Moivraei anni 1730, vsqve ad Gavssivm, Résvmé des leçons Cavchii anni 1823, formvlam Frvllanianam anni 1828 et commentarivm Dirichletii anni 1829; qvaestionem qvae eam pervadit envntiat, fvnctioni non circvmscriptae integrale tribvendi, et dvabvs fvnctionibvs primitivam habentibvs ostendit limitem qvi id definit exsistere posse vel non exsistere. Finitvr locvm partis in cvrsv monstrando, praesertim eivs similitvdinem cvm seriebvs nvmericis, et vbi integralia impropria in aliis cvrsibvs sitvs et in scientia et arte adhibeantvr.

Proposita discendi

  1. Iter partis describere et explicare qvid qvaeqve lectio demonstret et qvo effecto Calcvli I avt partivm svperiorvm vtatvr.
  2. Explicare cvr fvnctio non circvmscripta, avt intervallvm non circvmscriptvm, extra integrale Riemannianvm maneant, et cvr integrale improprivm, vt limes definitvm, postvlet vt decernatvr vtrvm is limes exsistat.
  3. Effecta partis in contextv svo historico collocare, a Torricellio et Wallisio vsqve ad Evlervm, Stirling, Cavchivm, Frvllani et Dirichletivm, et ordinem qvo inventa svnt ab ordine qvo demonstrantvr distingvere.
  4. Locvm partis in cvrsv monstrare, eivs similitvdinem cvm seriebvs nvmericis, et vbi integralia impropria in aliis cvrsibvs et in applicationibvs scientificis et technicis interveniant.

Probatio initialis

Anteqvam pars percvrratvr, expedit pvnctvm vnde proficiscimvr metiri. Haec svi ipsivs exploratio nvllam notam tribvit: eo valet vt sciatvr vbi immorandvm sit. Qvattvor primae qvaestiones qvattvor lectiones argvmenti partis ordine attingvnt, singvlas singvlae, et facvltatem metivntvr (convergentiam integralis in vtroqve termino improprii comparatione decernere, integrale condicionaliter convergens agnoscere, integrale secvndvm parametrvm derivare, integrale mvtatione variabilis ad fvnctionem gamma redvcere), non envntiatvm qvod memoria teneatvr; eaedem facvltates in fine, in lectione synthesis, aliis datis itervm explorantvr. Qvinqve vltimae explorant qvae haec pars ex Calcvlo I et ex partibvs svperioribvs pro notis habet: integralia Wallisiana, theorema fvndamentale calcvli, criterivm Cavchyanvm pro seqventiis, regvlam Hospitalii et infinitesima aeqvivalentia.

Probatio initialis

Antequam vnitatem incipias, pvnctvm vnde proficisceris metire. Brevis est sui ipsivs probatio: non aestimatvr, et eivs exitvs in solo tvo navigatro servatvr.

  1. Qvaestio 1Qvodnam ex his integralibvs impropriis convergit?

  2. Qvaestio 2Qvid de integrali ∫2∞cos⁡xln⁡x dx\int_2^{\infty} \frac{\cos x}{\ln x} \, \mathrm{d}x affirmari potest?

  3. Qvaestio 3Sit F(t)=∫01arctan⁡(tx) dxF(t) = \int_0^1 \arctan(t x) \, \mathrm{d}x pro tt reali. Qvid valet F′(1)F'(1)?

  4. Qvaestio 4Qvid valet ∫0∞x e−x4 dx\int_0^{\infty} x \, e^{-x^4} \, \mathrm{d}x?

  5. Qvaestio 5Ex vnitatibvs prioribvsQvid valet ∫0π2sin⁡6x dx\int_0^{\frac{\pi}{2}} \sin^6 x \, \mathrm{d}x?

  6. Qvaestio 6Ex vnitatibvs prioribvsSit F(b)=∫1be−xx dxF(b) = \int_1^b \frac{e^{-x}}{x} \, \mathrm{d}x pro b≥1b \geq 1. Qvid de FF in [1,∞)\ico{1}{\infty} affirmari potest?

  7. Qvaestio 7Ex vnitatibvs prioribvsQvaenam ex his seqventiis est seqventia Cavchyana?

  8. Qvaestio 8Ex vnitatibvs prioribvsQvid est lim⁡x→0+x3ln⁡x\lim_{x \to 0^+} \sqrt[3]{x} \ln x?

  9. Qvaestio 9Ex vnitatibvs prioribvsQvid est lim⁡x→0(1−cos⁡x) (ex−1)x2tan⁡x\lim_{x \to 0} \frac{(1 - \cos x) \, (e^x - 1)}{x^2 \tan x}?