Περίληψη
Αυτό το μάθημα ανοίγει την τρίτη ενότητα του κύκλου μαθημάτων, αφιερωμένη στο ορισμένο ολοκλήρωμα: τον αριθμό που μετρά το εμβαδόν κάτω από μια γραφική παράσταση, ορισμένο ως ο αριθμός που χωρίζει τα κάτω αθροίσματα εμβαδών ορθογωνίων από τα άνω. Παρουσιάζει την πορεία της ενότητας, η οποία λύνει το τρίτο από τα αρχαία προβλήματα με τα οποία άρχισε ο Λογισμός I, το εμβαδόν ενός καμπυλόγραμμου σχήματος, με τον ίδιο τρόπο όπως τα άλλα δύο: με προσεγγίσεις και το όριό τους. Το αξίωμα πληρότητας δίνει το ολοκλήρωμα· η ομοιόμορφη συνέχεια της ενότητας που προηγήθηκε εξασφαλίζει ότι κάθε συνεχής συνάρτηση σε κλειστό και φραγμένο διάστημα το έχει· και το θεμελιώδες θεώρημα του απειροστικού λογισμού το συνδέει με το αόριστο ολοκλήρωμα της πρώτης ενότητας. Ανασυνθέτει την ιστορία αυτών των ιδεών, από τον τετραγωνισμό της παραβολής του Αρχιμήδη, τα αδιαίρετα του Καβαλιέρι, τα εμβαδά κάτω από τις δυνάμεις του Φερμά και την Αριθμητική των απείρων του Γουόλις, ως τον Μπάροου, την Περίληψη των παραδόσεων του Κωσί του 1823, τη συνάρτηση του Ντιρικλέ του 1829, το ολοκλήρωμα του Ρίμαν και τα αθροίσματα Νταρμπού του 1875· διατυπώνει το πρόβλημα που τη διατρέχει, να ενωθούν δύο ολοκληρώματα ορισμένα με διαφορετικούς τρόπους, και δείχνει με δύο συναρτήσεις ότι καμία από τις δύο έννοιες δεν περιέχει την άλλη. Κλείνει επισημαίνοντας τη θέση της ενότητας στον κύκλο μαθημάτων και πού χρησιμοποιείται το ορισμένο ολοκλήρωμα σε άλλους κύκλους μαθημάτων του ιστότοπου και στην επιστήμη και την τεχνική.
Μαθησιακοί στόχοι
- Να περιγράφει την πορεία της ενότητας και να εξηγεί τι αποδεικνύει κάθε μάθημα και ποιο αποτέλεσμα του Λογισμού I, της Άλγεβρας και γεωμετρίας ή των προηγηθεισών ενοτήτων χρησιμοποιεί.
- Να εξηγεί γιατί το ορισμένο ολοκλήρωμα, ορισμένο με αθροίσματα, και το αόριστο ολοκλήρωμα, ορισμένο με παραγώγους, είναι διαφορετικές έννοιες, και ποιο θεώρημα τις ενώνει και υπό ποιες υποθέσεις.
- Να τοποθετεί στο ιστορικό τους πλαίσιο τα αποτελέσματα της ενότητας, από τον Αρχιμήδη ως τον Κωσί, τον Ρίμαν και τον Νταρμπού, και να διακρίνει τη σειρά με την οποία ανακαλύφθηκαν από τη σειρά με την οποία αποδεικνύονται.
- Να επισημαίνει τη θέση της ενότητας στον κύκλο μαθημάτων και πού υπεισέρχεται το ορισμένο ολοκλήρωμα σε άλλους κύκλους μαθημάτων και σε επιστημονικές και τεχνικές εφαρμογές.
Αρχική αξιολόγηση
Πριν διατρέξουμε την ενότητα, αξίζει να μετρήσουμε το σημείο εκκίνησης. Αυτή η αυτοαξιολόγηση δεν βαθμολογείται: χρησιμεύει για να ξέρουμε πού να σταθούμε. Οι έξι πρώτες ερωτήσεις αφορούν, με τη σειρά, τα έξι μαθήματα περιεχομένου της ενότητας, μία για το καθένα, και μετρούν μια δεξιότητα (τον υπολογισμό ενός αθροίσματος εμβαδών ορθογωνίων μιας φθίνουσας συνάρτησης, την εύρεση του κάτω και του άνω αθροίσματος μιας συνάρτησης που δεν είναι μονότονη, την απόφαση αν μια συνάρτηση είναι ολοκληρώσιμη, τους χειρισμούς με την προσθετικότητα και τα αντεστραμμένα όρια, την παραγώγιση ενός ολοκληρώματος με μεταβλητά όρια, την αναγνώριση μιας συμμετρίας που δίνει την τιμή ενός ολοκληρώματος), όχι μια διατύπωση που απομνημονεύεται· οι ίδιες δεξιότητες μετρώνται ξανά στο τέλος, στο μάθημα της σύνθεσης, με άλλα δεδομένα. Οι πέντε τελευταίες ελέγχουν όσα η ενότητα θεωρεί γνωστά από την Άλγεβρα και γεωμετρία, από τον Λογισμό I και από τις δύο ενότητες που προηγήθηκαν: το άθροισμα των τετραγώνων, το supremum ενός συνόλου, το πόρισμα για τις συναρτήσεις με την ίδια παράγωγο, την ολοκλήρωση κατά παράγοντες και την ομοιόμορφη συνέχεια.
Πριν ξεκινήσεις την ενότητα, μέτρησε το σημείο εκκίνησής σου. Είναι μια σύντομη αυτοαξιολόγηση: δεν βαθμολογείται και το αποτέλεσμα αποθηκεύεται μόνο στον περιηγητή σου.
Ερώτηση 1Το χωρίζεται σε τέσσερα ίσα υποδιαστήματα. Πόσο είναι το άνω άθροισμα της συνάρτησης , δηλαδή το άθροισμα των εμβαδών των ορθογωνίων που καλύπτουν το χωρίο κάτω από τη γραφική της παράσταση;
Είναι το κάτω άθροισμα: πάρθηκαν οι τιμές στα δεξιά άκρα, σαν η συνάρτηση να ήταν αύξουσα. Σε μια φθίνουσα συνάρτηση τα ορθογώνια με ύψη μένουν κάτω από τη γραφική παράσταση.Αθροίστηκαν τα ύψη χωρίς να πολλαπλασιαστούν με το πλάτος κάθε υποδιαστήματος, που είναι : το άνω άθροισμα είναι άθροισμα εμβαδών, όχι υψών.Είναι το εμβαδόν του χωρίου, που βρίσκεται ανάμεσα στο κάτω άθροισμα, , και στο άνω, · η ερώτηση ζητά το άθροισμα των ορθογωνίων με τέσσερα υποδιαστήματα, που το υπερβαίνει.Η συνάρτηση είναι φθίνουσα στο , οπότε σε κάθε υποδιάστημα η μεγαλύτερη τιμή της βρίσκεται στο αριστερό άκρο. Με πλάτη , το άθροισμα είναι .Επανάληψη: Το πρόβλημα του εμβαδού
Ερώτηση 2Έστω στο και η διαμέριση . Πόσο είναι το κάτω άθροισμα και το άνω άθροισμα ;
Ως infimum στο πάρθηκε η μικρότερη από τις τιμές στα άκρα, · όμως η συνάρτηση δεν είναι μονότονη σε αυτό το υποδιάστημα και κατεβαίνει ως στο εσωτερικό του. Το infimum είναι το infimum όλων των τιμών του υποδιαστήματος.Είναι τα αθροίσματα με τις τιμές στα αριστερά και στα δεξιά άκρα, που συμπίπτουν με το κάτω και το άνω άθροισμα όταν η συνάρτηση είναι αύξουσα σε κάθε υποδιάστημα, και εδώ δεν είναι στο πρώτο.Ο αριθμός είναι το ολοκλήρωμα της στο , που βρίσκεται ανάμεσα στα δύο αθροίσματα· με μια διαμέριση μόνο δύο υποδιαστημάτων, το κάτω και το άνω άθροισμα απέχουν πολύ από αυτό.Τα δύο υποδιαστήματα έχουν μήκος . Στο το infimum της είναι , που λαμβάνεται στο εσωτερικό σημείο , και το supremum είναι · στο η συνάρτηση είναι αύξουσα, με infimum και supremum . Επομένως και .Επανάληψη: Το ολοκλήρωμα του Ρίμαν
Ερώτηση 3Ποια από αυτές τις συναρτήσεις, ορισμένες στο , είναι ολοκληρώσιμη στο ;
Έχει μία μόνο ασυνέχεια, αλλά δεν είναι φραγμένη, και το ολοκλήρωμα της ενότητας ορίζεται μόνο για φραγμένες συναρτήσεις: το άνω άθροισμα οποιασδήποτε διαμέρισης θα ήταν άπειρο. Το θεώρημα των πεπερασμένων ασυνεχειών απαιτεί η συνάρτηση να είναι φραγμένη.Λόγω της πυκνότητας των ρητών και των άρρητων, σε κάθε υποδιάστημα το infimum είναι και το supremum είναι . Τα κάτω αθροίσματα είναι επομένως αυτά της συνάρτησης , και το κάτω ολοκλήρωμα είναι το ολοκλήρωμα της , δηλαδή · τα άνω είναι ίσα με . Το κάτω και το άνω ολοκλήρωμα δεν συμπίπτουν.Η συνέχεια αρκεί για την ολοκληρωσιμότητα, αλλά δεν είναι αναγκαία: μια φραγμένη συνάρτηση με πεπερασμένο πλήθος ασυνεχειών είναι ολοκληρώσιμη, και το ίδιο ισχύει για μια μονότονη συνάρτηση, ακόμη κι αν έχει άπειρα άλματα.Η συνάρτηση είναι φραγμένη από το και συνεχής σε κάθε σημείο εκτός από το : από το θεώρημα των φραγμένων συναρτήσεων με πεπερασμένο πλήθος ασυνεχειών, είναι ολοκληρώσιμη. Το ότι ταλαντεύεται άπειρες φορές κοντά στο δεν έχει σημασία, γιατί η ταλάντωση κλείνεται σε ένα υποδιάστημα με μήκος όσο μικρό θέλουμε.Επανάληψη: Ολοκληρώσιμες συναρτήσεις
Ερώτηση 4Μια συνάρτηση ολοκληρώσιμη στο ικανοποιεί και . Πόσο είναι το ;
Είναι το ολοκλήρωμα από ως . Με αντεστραμμένα όρια, ο ορισμός του ολοκληρώματος με αντεστραμμένα όρια αλλάζει το πρόσημό του.Άλλαξε το πρόσημο μόνο του και όχι του ολοκληρώματος της σταθεράς: με την αντιστροφή των ορίων αλλάζει το πρόσημο ολόκληρου του ολοκληρώματος, και του .Προστέθηκε η σταθερά αντί για το ολοκλήρωμά της. Το ολοκλήρωμα της σταθεράς σε διάστημα μήκους είναι ίσο με , όχι με .Από την προσθετικότητα ως προς το διάστημα, · από τη γραμμικότητα, , γιατί το ολοκλήρωμα της σταθεράς στο είναι το μήκος του διαστήματος. Η αντιστροφή των ορίων αλλάζει το πρόσημο.Επανάληψη: Ιδιότητες του ορισμένου ολοκληρώματος
Ερώτηση 5Έστω για πραγματικό . Ποια είναι η ;
Λείπει ο παράγοντας , η παράγωγος του άνω άκρου: το ολοκλήρωμα εξαρτάται από το , που κινείται με ταχύτητα , και ο κανόνας της αλυσίδας τον απαιτεί.Παραγωγίστηκε μόνο ως προς το άνω άκρο. Και το κάτω εξαρτάται από το , και η συνεισφορά του έχει αρνητικό πρόσημο: με , η είναι η διαφορά ανάμεσα στην τιμή της στο και στην τιμή της στο .Το θεμελιώδες θεώρημα του απειροστικού λογισμού εξασφαλίζει ότι η είναι παραγωγίσιμη με , γιατί η ολοκληρωτέα συνάρτηση είναι συνεχής· δεν χρειάζεται να γραφτεί η με γνωστές συναρτήσεις για να παραγωγιστεί η , η διαφορά ανάμεσα στην τιμή της στο και στην τιμή της στο .Η ολοκληρωτέα συνάρτηση είναι συνεχής στην ευθεία, και τα όρια και είναι παραγωγίσιμα. Από την πρόταση για την παράγωγο ολοκληρώματος με μεταβλητά όρια, : κάθε όριο συνεισφέρει την τιμή της ολοκληρωτέας συνάρτησης σε αυτό επί την παράγωγό του, με αρνητικό πρόσημο το κάτω όριο.Ερώτηση 6Πόσο είναι το ;
Είναι το άθροισμα του ολοκληρώματος και του ανακλασμένου του, · λείπει η διαίρεση με .Είναι η μέση τιμή της ολοκληρωτέας συνάρτησης στο , που προκύπτει όταν διαιρεθεί το ολοκλήρωμα με το μήκος του διαστήματος· το ολοκλήρωμα είναι αυτή η μέση τιμή πολλαπλασιασμένη με .Η συμμετρία που μηδενίζει ένα ολοκλήρωμα είναι εκείνη μιας περιττής συνάρτησης σε διάστημα συμμετρικό ως προς το . Εδώ η ολοκληρωτέα συνάρτηση είναι θετική, και η ανάκλαση δεν της αλλάζει πρόσημο: τη μετασχηματίζει στο συμπληρωματικό κλάσμα.Η ολοκληρωτέα συνάρτηση είναι συνεχής στο . Από την πρόταση της ανάκλασης ως προς το μέσο, με , το ολοκλήρωμα ισούται με εκείνο της · όταν αθροιστούν τα δύο, η ολοκληρωτέα συνάρτηση είναι , και , το μήκος του διαστήματος.Επανάληψη: Τεχνικές για ορισμένα ολοκληρώματα
Ερώτηση 7Από προηγούμενες ενότητεςΠόσο είναι το άθροισμα ;
Είναι μόνο το άθροισμα των τετραγώνων: λείπει εκείνο των όρων , που περιέχει επίσης το γινόμενο .Το άθροισμα των γινομένων γράφτηκε ως το γινόμενο των αθροισμάτων, που δεν είναι ίσα: με , το άθροισμα είναι ίσο με , και εκείνο το γινόμενο με .Προστέθηκε σε κάθε τετράγωνο αντί για : , όχι .Αφού , από τις ιδιότητες του αθροίσματος το άθροισμα χωρίζεται σε εκείνο των τετραγώνων, , από την πρόταση για το άθροισμα των τετραγώνων, και σε εκείνο των πρώτων φυσικών, , από την πρόταση για το άθροισμα αριθμητικής προόδου. Όταν βγει ο κοινός παράγοντας , μένει .Επανάληψη: Αθροίσματα, πρόοδοι και επαγωγή
Ερώτηση 8Από προηγούμενες ενότητεςΈστω και δύο μη κενά σύνολα πραγματικών αριθμών τέτοια ώστε για κάθε του και κάθε του . Τι μπορούμε να βεβαιώσουμε;
Μπορούν να είναι ίσα: με το σύνολο των αριθμών και το σύνολο των αριθμών , με φυσικό, ισχύει η υπόθεση, και το supremum του και το infimum του είναι ίσα με . Μια γνήσια ανισότητα ανάμεσα στα στοιχεία δεν περνά στο supremum και στο infimum.Με και ισχύει η υπόθεση, και το supremum του είναι , μικρότερο από το infimum του . Το να συμπίπτουν είναι ακριβώς αυτό που η ενότητα απαιτεί από μια συνάρτηση για να την ονομάσει ολοκληρώσιμη.Το αξίωμα πληρότητας εξασφαλίζει το supremum κάθε μη κενού και άνω φραγμένου συνόλου, και το είναι άνω φραγμένο από οποιοδήποτε στοιχείο του · με τον ίδιο τρόπο, το είναι κάτω φραγμένο από οποιοδήποτε στοιχείο του .Κάθε του είναι άνω φράγμα του , που δεν είναι κενό· από το αξίωμα πληρότητας, το έχει supremum, και αφού το supremum είναι το ελάχιστο άνω φράγμα, είναι μικρότερο ή ίσο από κάθε . Τότε το supremum του είναι κάτω φράγμα του , και δεν ξεπερνά το μέγιστο από αυτά, το infimum του , που υπάρχει από το ίδιο αξίωμα. Είναι το επιχείρημα με το οποίο η ενότητα συγκρίνει το κάτω ολοκλήρωμα με το άνω.Επανάληψη: Σύνολα αριθμών: από τους φυσικούς στους μιγαδικούς
Ερώτηση 9Από προηγούμενες ενότητεςΔύο συναρτήσεις και , ορισμένες στους μη μηδενικούς πραγματικούς, ικανοποιούν για κάθε , και . Τι μπορούμε να βεβαιώσουμε;
Το πόρισμα για τις συναρτήσεις με την ίδια παράγωγο απαιτεί διάστημα, και οι μη μηδενικοί πραγματικοί δεν είναι διάστημα. Με και ίση με αν και με αν , οι δύο παράγωγοι είναι , , και .Στην ημιευθεία των θετικών η σταθερά είναι · στην ημιευθεία των αρνητικών μπορεί να είναι άλλη. Η διαφορά είναι σταθερή σε κάθε ημιευθεία, όχι σε όλο το πεδίο ορισμού.Είναι παραγωγίσιμες σε κάθε σημείο του πεδίου ορισμού τους, και από το θεώρημα σύμφωνα με το οποίο η παραγωγισιμότητα συνεπάγεται συνέχεια, είναι συνεχείς σε καθένα από αυτά: το πόρισμα εφαρμόζεται σε κάθε ημιευθεία.Η ημιευθεία των θετικών είναι διάστημα: από το πόρισμα για τις συναρτήσεις με την ίδια παράγωγο, εκεί , και η δίνει . Στην ημιευθεία των αρνητικών, οι και διαφέρουν κατά μια άλλη σταθερά, την οποία το δεδομένο στο δεν καθορίζει.Επανάληψη: Θεωρήματα των Φερμά, Ρολ, Λαγκράνζ και Κωσί
Ερώτηση 10Από προηγούμενες ενότητεςΠοιο είναι το αόριστο ολοκλήρωμα ;
Το πρόσημο του συνημιτόνου είναι λάθος: η παράγωγος της είναι . Μια παράγουσα του ημιτόνου είναι η , και όταν αφαιρείται αλλάζει πρόσημο.Ολοκληρώθηκε κάθε παράγοντας χωριστά· το ολοκλήρωμα ενός γινομένου δεν είναι το γινόμενο των ολοκληρωμάτων, και η παράγωγος της έχει έναν όρο που δεν υπάρχει στην ολοκληρωτέα συνάρτηση.Πάρθηκε η ως παράγουσα του συνημιτόνου· μια παράγουσα της είναι η .Από το θεώρημα της ολοκλήρωσης κατά παράγοντες, με και , προκύπτει , και μια παράγουσα της είναι η . Με παραγώγιση του αποτελέσματος ανακτάται η .Επανάληψη: Ολοκλήρωση κατά παράγοντες
Ερώτηση 11Από προηγούμενες ενότητεςΠοιο από αυτά τα , για κάθε , εξασφαλίζει για όλα τα και του με ;
Αποτυγχάνει με : τα σημεία και απέχουν λιγότερο από , και , μεγαλύτερο από . Κοντά στο , η συνάρτηση αυξάνει με κλίση κοντά στο .Αποτυγχάνει με : τα σημεία και απέχουν λιγότερο από , και . Η ρίζα χρησιμεύει κοντά στο , όπου η συνάρτηση είναι επίπεδη, αλλά όχι κοντά στο .Σε κλειστό και φραγμένο διάστημα, το θεώρημα Χάινε-Κάντορ εξασφαλίζει ένα κοινό σε όλα τα σημεία για κάθε συνεχή συνάρτηση· εδώ αρκεί το φράγμα για να το παρουσιάσουμε.Αφού και στο ισχύει , από την έπεται . Το ίδιο χρησιμεύει σε όλο το διάστημα: είναι ο ορισμός της ομοιόμορφα συνεχούς συνάρτησης.
Φόρτωση του περιεχομένου…
Ολοκληρώθηκε
Συνδεθείτε για να αποθηκεύσετε την πρόοδό σας